Deutsche Bank ihbarında ödül krizi
Deutsche Bank’ın varlık yönetimi iştiraki DWS’de eski sürdürülebilirlik yöneticisi olarak görev yapan Desiree Fixler, şirketin çevresel, sosyal ve kurumsal yönetişim ilkelerine dayalı yatırım hedeflerine uymadığı iddialarını kamuoyuna taşıdı. Fixler, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun soruşturmasında tanık olmasına ve DWS’ye milyonlarca dolarlık ceza kesilmesine rağmen ihbarcı ödülü alamadı.
Deutsche Bank’ın varlık yönetimi iştiraki DWS’de sürdürülebilirlik alanında görev yapan Desiree Fixler, şirketin ESG hedefleriyle uygulamaları arasında uyumsuzluk bulunduğu yönündeki iddialarıyla ABD’de yeniden gündeme geldi.
Fixler, DWS’nin çevresel, sosyal ve yönetişim kriterlerini yatırım kararlarına entegre ettiğine ilişkin beyanlarının gerçeği tam olarak yansıtmadığını savundu. Bu iddialar, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun yürüttüğü incelemelerde önemli başlıklardan biri oldu.
SEC, 2023 yılında DWS Investment Management Americas hakkında iki ayrı yaptırım kararı açıkladı. Kurum, şirketin ESG yatırım sürecine ilişkin yanıltıcı beyanlarda bulunduğunu ve yatırım fonları için kara para aklamayla mücadele programında eksiklikler olduğunu belirtti.
DWS, dosyayı kapatmak için toplam 25 milyon dolar ödemeyi kabul etti. Bu tutarın 19 milyon dolarlık bölümü ESG beyanlarıyla, 6 milyon dolarlık bölümü ise kara para aklamayla mücadele programındaki eksikliklerle ilişkilendirildi.
Şirket, anlaşma kapsamında SEC’in bulgularını kabul ya da reddetmeden ödeme yapmayı kabul etti.
SEC’in ihbarcı programı, uygun koşulları sağlayan kişilere tahsil edilen para cezalarının yüzde 10 ile yüzde 30’u arasında ödeme yapılmasına imkân tanıyor. Fixler ise DWS dosyasındaki rolüne rağmen herhangi bir ödeme alamadı.
SEC’in kararında, soruşturmanın Fixler’in doğrudan başvurusundan önce basında çıkan haberlerle başladığı değerlendirmesi öne çıktı. Bu nedenle Fixler’in başvurusunun ihbarcı ödülü açısından gerekli koşulları karşılamadığı belirtildi.
Fixler ise bu yaklaşımın ihbarcı programının amacına zarar verdiğini savunuyor. Eski yönetici, kamuoyuna konuştuğu için cezalandırıldığını ve daha sonra SEC yetkilileriyle uzun süre iş birliği yaptığını belirtiyor.
Fixler, SEC’in ödeme yapmama kararını federal mahkemeye taşıdı. Başvurusunda, kurumla yaptığı iş birliğine rağmen ödül dışı bırakılmasının hem kendi dosyası hem de gelecekteki ihbarcılar açısından caydırıcı sonuçlar doğurabileceğini savundu.
Fixler’in iddiasına göre SEC sürecinde 100 saati aşan katkı sundu. Buna karşın kurum, dosyanın başlangıcını doğrudan ihbar başvurusuna değil, kamuya yansıyan haberlerin ardından yürütülen incelemeye dayandırdı.
DWS’nin ESG uygulamaları yalnızca ABD’de değil, Almanya’da da inceleme konusu oldu. Frankfurt savcılığı, şirketin sürdürülebilir yatırım beyanları ve pazarlama dili nedeniyle 2025’te 25 milyon avroluk ceza verdi.
DWS, söz konusu cezayı kabul ederken geçmiş dönem süreçlerinde eksiklikler bulunduğunu ve iç kontrollerin güçlendirildiğini bildirdi. Şirket, cezaya ilişkin finansal etkinin daha önce ayrılan karşılıklarla karşılandığını açıkladı.
DWS dosyası, finans sektöründe yeşil aklama iddialarının denetim kurumları tarafından nasıl ele alındığını gösteren dikkat çekici örneklerden biri haline geldi. ESG etiketli yatırım ürünlerinin pazarlanmasında kullanılan ifadeler, yatırımcı güveni ve regülasyon açısından daha yakından izleniyor.
Fixler’in ödül alamaması ise ihbarcıların basına konuşması, düzenleyici kurumlarla iş birliği yapması ve ödül programlarından yararlanması arasındaki sınırları yeniden tartışmaya açtı. Mahkemeden çıkacak karar, benzer dosyalarda izlenecek yol açısından belirleyici olabilir